fa توسعه فناوری غشاهای صاف سازی جهت حذف رنگزای راکتیو از فاضلاب صنـایع نساجی پژوهشي اصیل Original Research <strong><p> <strong>Ø </strong><strong></strong></p><p align=right> <strong> Ø </strong><strong>مقدمه: </strong><strong></strong><strong>رنگزای راکتیو از جمله رنگزای بکار رفته در صنایع نساجی هستند که به دلیل وزن مولکولی بالا و ساختار شیمیایی پیچیده ای که دارند، قابلیت تجزیه پذیری آن ها ناچیز بوده، و بنابراین با روش های معمول تصفیه حذف نمی گردند </strong><strong>. </strong><strong>هدف از این پژوهش، مطالعه روی کارایی فرایند </strong><strong>صافسازی غشایی درحذف مواد رنگزای راکتیو در پساب حاصل از فرآیندهای نساجی می باشد. </strong></p><p align=right> <strong></strong><strong>Ø </strong><strong>مواد و روش‌ها: </strong><strong></strong><strong>روش انجام تحقیق با توجه به ماهیت آن بر پایه داده‌های آزمایشگاهی، از نوع مطالعات بنیادی </strong><strong>- </strong><strong>کاربردی است </strong><strong>. </strong><strong>درمرحله اول، قابلیت تجزیه پذیری بیولوژیکی مواد رنگزای راکتیو توسط روش زاهن </strong><strong>- </strong><strong>والینز </strong><strong>( </strong><strong>ایزو9888 مورد ارزیابی قرارگرفت </strong><strong>. </strong><strong>در مرحله بعد، کارایی فرایندهای صافسازی غشایی با استفاده از غشاهایی با مدول مارپیچی، دو غشاء نانوفیلتر </strong><strong>(NF) </strong><strong>با </strong><strong>MWCO </strong><strong>، 300 </strong><strong></strong><strong>و 600 </strong><strong></strong><strong>دالتون به ترتیب از جنس پلی‌آمید </strong><strong>(PPT) </strong><strong>و سلولز استات بلند </strong><strong>(PWB) </strong><strong>و غشاء اسمز معکوس </strong><strong>(Ro) </strong><strong>با </strong><strong>MWCO 50 </strong><strong>دالتون از جنس پلی‌آمید مطالعه شد </strong><strong>. </strong><strong>برای انجام این بررسی، </strong><strong>4 </strong><strong>نوع نمونه رنگ راکتیو با غلظتهای 80، 100، 250، 500 </strong><strong></strong><strong>و 1000 </strong><strong></strong><strong>میلی‌گرم در لیتر و همچنین نمونه‌هایی از کارخانجات مختلف نساجی، از غشاها عبور داده شد </strong><strong>. </strong><strong>در هر مرحله، فلاکس جریان عبوری از غشاها در دما و فشارهای مختلف در مدت زمان30 تا 60 دقیقه تعیین گردید </strong><strong>. </strong><strong>همچنین در هر مرحله نمونه هایی برداشت شده، و توسط دستگاه اسپکتروفتومتر </strong><strong>UV-VIS </strong><strong>، به روش </strong><strong>ADMI </strong><strong>، میزان رنگ در ورودی وخروجی اندازه گیری گردید </strong><strong>. </strong><strong>همچنین درصد حذف رنگ نیز محاسبه شد </strong><strong>. </strong></p><p align=right> <strong></strong><strong>Ø </strong><strong>یافته‌ها: </strong><strong>درصد حذف </strong><strong>COD </strong><strong>و رنگ در روش تجزیه بیولوژیکی به ترتیب 25 </strong><strong></strong><strong>و5/12درصد، ومیزان </strong><strong>ADMI </strong><strong>ورودی وخروجی به ترتیب، 2354و2211 </strong><strong></strong><strong>به دست آمد </strong><strong>. </strong><strong>درصد حذف </strong><strong>COD </strong><strong>و رنگ برای غشاهای نانوفیلتر 300 </strong><strong></strong><strong>و 600 </strong><strong></strong><strong>دالتون و غشاء اسمز معکوس به ترتیب برابر بود با(33%و36% </strong><strong>: </strong><strong>) </strong><strong></strong><strong>، (29% </strong><strong></strong><strong>و33%)، (45%،99%). (6/99% و45% ) </strong><strong></strong><strong>همچنین مقادیر </strong><strong>ADMI </strong><strong>برای ورودی و خروجی از نانوفیلتر 300 </strong><strong></strong><strong>و 600 </strong><strong></strong><strong>دالتون و اسمز معکوس به ترتیب برابر (1220و1625)،(502و1625)، (103و125) بدست آمد. </strong></p><p align=right> <strong>Ø </strong><strong>بحث و نتیجه‌گیری: </strong><strong>با توجه به آزمایش‌های انجام شده، فشار و دمای مناسب جهت داشتن بهترین راندمان حذف برای غشاهای نانوفیلتر 300 </strong><strong></strong><strong>و 600 </strong><strong></strong><strong>دالتون فشار 4 </strong><strong></strong><strong>بار و دمای </strong><strong>˚C </strong><strong>35-30 </strong><strong></strong><strong>می‌باشد </strong><strong>. </strong><strong>بر اساس اطلاعات به دست آمده، می‌توان چنین نتیجه‌گیری کرد که غلظت نمونه‌گیری تاثیر چندانی درکارآیی غشاء و افزایش فلاکس جریان ندارد </strong><strong>. </strong><strong>همچنین با کاربرد غشاء اسمز معکوس درصد حذف رنگ بیش از 99%بدست آمد، که نشان دهنده راندمان بالای حذف می‌باش. </strong><strong></strong><strong>بنابراین فرایند صافسازی غشایی به کمک اسمز معکوس می تواند روش مناسبی برای حذف مواد رنگزا از فاضلاب صنایع نساجی پس از انجام پیش تصفیه روی فاضلاب این صنایع می باشد. </strong></p><p align=right><strong> </strong></p></strong> <p> <strong><i> Background: </i></strong>Effluents from textile industries contain different types of dyes. One of these dyes used in textile industries is Reactive dye. Because of high molecular weight and complex chemical structures, they show low levels of biodegradability. Hence, the direct disposal of these effluents to municipal wastewater treatment, produce problems in biological treatment processes. The aim of this research is to study the efficacy of membrane filtration process for reactive dye removal from textile industries effluents.</p><p> <strong><i> Materials and Methods: </i></strong>In the first step, reactive dye biodegradability was studied through Zahen-Wellens method (ISO9888 1999). In the second step, four types of reactive dyes in 80, 100, 250, 500 and 1000 mg/L concentrations passed through spiral wound membrane modules of nanofilter (NF)with a molecular weight cut off (MWCO)of 300 and 600 dalton(Da) and reverse osmosis(RO) of 50 Da in different temperatures and pressures. In each step, permeate flux, rejection coefficient and ADMI (American Dye Manufacturer Institute) value were determined. </p><p> <strong><i> Results: </i></strong>Chemical Oxygen Demand (COD) and rejection coefficient (R%) for reactive dye was 25 and 12. 5 reactively. For NF 300, NF600 and RO, COD and R% were obtained (33%, 36%), (33%, 29%) and (45%, 99. 6%) respectively. The optimum operating condition of 30-35 oC temperature and 4 bar pressure for NF300 & 600Da and 7bar for RO were obtained. </p><p> <strong><i> Conclusion: </i></strong>according to obtained results, concentration haven any effect on membrane performance. Results also clearly showed higher removal efficiency for the membrane treatment than for biodegradability studies. </p><p> </p> غشاهای صاف‌سازی، مواد رنگزای راکتیو، فاضلاب صنایع نساجی Reacticve dye removal, Membrane filtration, Textile industries effluents 75 84 http://yafte.lums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-105&slc_lang=fa&sid=1 mitra Gholami میترا غلامی mitra326@yahoo.com 720031947532846004824 720031947532846004824 Yes simin Nasseri سیمین ناصری 720031947532846004825 720031947532846004825 No roya Mirzaee رویا میرزایی 720031947532846004826 720031947532846004826 No ghodratollah Shams-khoramabadi قدرت اله شمس خرم آبادی 720031947532846004827 720031947532846004827 No